„Ujrzał i uwierzył” (J 20,1-9)

O czym jest tekst

Tekst jest komentarzem do J 20,1–9, pierwszego janowego opisu poranka wielkanocnego: od wyjścia Marii Magdaleny do grobu, przez jej informację dla Piotra i „umiłowanego ucznia”, aż po ich bieg do grobu i kluczowe zdanie: „ujrzał i uwierzył”. Autor pokazuje, że choć Jan opowiada o wydarzeniu w trzeciej osobie, jest jego uczestnikiem i świadkiem, co nadaje perykopie szczególną wagę jako osobistemu świadectwu wiary. Podkreśla też, że opowiadanie o pustym grobie stanowi nierozerwalną całość z poprzedzającą je relacją o męce – jest jej ukoronowaniem i nowym początkiem historii ludzkości.​

Czego można się dowiedzieć

Najpierw czytelnik dowiaduje się, jak Jan teologicznie interpretuje czas i okoliczności wydarzenia: „pierwszy dzień po szabacie” nawiązuje do pierwszego dnia stworzenia („Na początku Bóg stworzył…”, „Na początku było Słowo”) i pozwala sparafrazować: „Na początku było Zmartwychwstanie” – odtąd zaczyna się historia nowej ludzkości. Kontrast między „gdy jeszcze było ciemno” u Jana a „o świcie” u Synoptyków służy ukazaniu drogi od mroku śmierci i braku Jezusa do światła Jego zmartwychwstania; Maria Magdalena wychodzi w ciemnościach, ale spotka Światłość świata.​

Autor wyjaśnia, dlaczego Jan skupia się na jednej kobiecie – Marii Magdalenie – widząc w niej figurę ucznia i reprezentantkę wspólnoty wierzących: oczyszczona przez miłość, pierwsza „widzi” znaki zmartwychwstania. Komentarz omawia szczegółowo znaki w grobie: odsunięty ciężki kamień (celowe otwarcie grobu), brak ciała, osobno leżące płótna i chusta – które wykluczają kradzież i wskazują na działanie Boga, a nie ludzi. Charakterystyczny dla Jana schemat drogi do wiary – niezrozumienie, ludzkie hipotezy („zabrano Pana”), dopiero potem spojrzenie wiary – zostaje ukazany na przykładzie Marii, Piotra i umiłowanego ucznia.​

Szczególny nacisk pada na zdanie „ujrzał i uwierzył”: umiłowany uczeń jako pierwszy dochodzi do wiary w zmartwychwstanie tylko na podstawie znaków w grobie, zanim jeszcze zobaczył samego Jezusa, choć autor zaznacza, że uczniowie „jeszcze nie rozumieli Pisma”. W części „Pogłębienie” i „Aktualizacja” pojawiają się pytania o to, co dziś jest dla mnie „pustym grobem” – miejscem, które wydaje się końcem, a może stać się początkiem wiary – oraz jak odczytuję w moim życiu znaki obecności Zmartwychwstałego, nawet gdy Go nie widzę bezpośrednio.​

Dlaczego warto przeczytać

Tekst warto przeczytać, ponieważ pomaga zobaczyć zmartwychwstanie nie tylko jako dogmat, ale jako drogę: od lęku, mroku i ludzkich wyjaśnień do spojrzenia, które potrafi „ujrzeć i uwierzyć” na podstawie subtelnych znaków. Komentarz łączy solidną egzegezę (różnice między Janem a Synoptykami, symbolika ciemności i światła, znaczenie szczegółów grobu, rola Marii Magdaleny i uczniów) z bardzo osobistymi pytaniami o moją wiarę w zmartwychwstanie Jezusa. To świetna pomoc do modlitwy w Triduum i w samą Niedzielę Zmartwychwstania, do przygotowania homilii lub spotkania biblijnego, a także do osobistej refleksji: gdzie dziś jestem – w ciemności przy zamkniętym grobie, w biegu jak Piotr i Jan, czy w momencie, gdy wreszcie widzę znaki i pozwalam, by rodziła się we mnie żywa wiara w Zmartwychwstałego.