Co znaczy SZEMA Izrael? Najważniejsze wyznanie w Torze | TORA 16

Kiedy otwieramy Księgę Powtórzonego Prawa na szóstym rozdziale (Pwt 6,4), natrafiamy na zdanie, które na zawsze zmieniło historię religii: „Słuchaj, Izraelu, Pan jest naszym Bogiem – Panem jedynym”. To właśnie słynne Szema Izrael.

W moim wykładzie tłumaczę, że to nie jest zwykła deklaracja. W świecie starożytnego Bliskiego Wschodu, zdominowanym przez religie politeistyczne z setkami bóstw, to wezwanie było absolutną rewolucją. Stanowiło kategoryczne odcięcie się od pogaństwa i ustanowiło fundament twardego monoteizmu, na którym później zbudowano całą tradycję judeochrześcijańską.

Więcej niż tylko „słuchanie”

Kluczem do zrozumienia tego tekstu jest samo hebrajskie słowo szema (słuchaj). W naszym współczesnym, zachodnim rozumieniu „słuchać” oznacza najczęściej po prostu biernie odbierać fale dźwiękowe.

W języku biblijnym i w zamyśle Mojżesza, który kieruje te słowa do narodu przed wejściem do Ziemi Obiecanej, szema to nakaz, wezwanie do akcji. Oznacza ono słuchanie z pełnym zrozumieniem, które natychmiast przekłada się na posłuszeństwo i czyn. „Słuchaj” znaczy tu: przyjmij to do serca, żyj zgodnie z tym i podporządkuj temu całą swoją tożsamość. To wezwanie do całkowitego zaangażowania w przymierze z Bogiem.

Oś codziennego życia

Mojżesz doskonale wiedział, jak wielkim zagrożeniem dla Izraelitów będzie wpływ obcych kultur w Kanaanie. Dlatego umieścił to wezwanie w samym centrum swojego religijnego testamentu (jakim jest Księga Powtórzonego Prawa).

Z czasem to jedno zdanie przerodziło się w centralną modlitwę judaizmu, odmawianą każdego dnia, rano i wieczorem. Szema Izrael przestało być tylko tekstem historycznym. Stało się rytmem życia. Przez tysiące lat, od czasów biblijnych, przez okres wojen, prześladowań, aż po dziś dzień, recytowanie tego wezwania scala wspólnotę i przypomina wierzącym o ich unikalnym, nierozerwalnym przymierzu ze Stwórcą.