Czy najstarsza z Ewangelii, według Marka, kończy się tylko na pustym grobie? W dzisiejszym wykładzie odkrywam przed Wami tekstualne kontrowersje i tajemnice związane z tym niezwykłym, urwanym zakończeniem.
Kiedy po raz pierwszy, jako badacz, uświadomiłem sobie, że najstarsza z naszych Ewangelii mogła pierwotnie kończyć się wyłącznie na opisie pustego grobu, poczułem prawdziwe zdumienie. Jak to w ogóle możliwe, że tak absolutnie kluczowy element chrześcijaństwa – spotkania ze zmartwychwstałym Jezusem – został w tym tekście całkowicie pominięty?
Zakończenie Ewangelii Marka to do dziś jedno z najbardziej kontrowersyjnych i fascynujących zagadnień tekstualnych Nowego Testamentu. W najnowszym materiale wideo poddaję ten problem szczegółowej analizie, sprawdzając, co tak naprawdę kryją najstarsze manuskrypty i dlaczego dopisano do nich ciąg dalszy.
Najstarsze, najbardziej wiarygodne rękopisy biblijne, jakie posiadamy (Kodeks Synajski i Kodeks Watykański z IV wieku), urywają Ewangelię Marka w niezwykle dziwnym momencie (w wersecie 16,8). Kobiety, które przyszły namaścić ciało Jezusa, dowiadują się od młodzieńca w białych szatach o zmartwychwstaniu, po czym… uciekają od grobu w śmiertelnym przerażeniu, nie mówiąc nikomu o tym, co widziały.
I na tym koniec. Ewangelia Marka się urywa. Żadnych triumfalnych spotkań Jezusa z uczniami, żadnego uroczystego rozesłania w świat.
Z punktu widzenia kerygmatu takie otwarte i szokujące zakończenie musiało wydawać się wczesnym chrześcijanom mocno niepełne. Tekstualna analiza wyraźnie pokazuje, że to właśnie z tej potrzeby uzupełnienia narracji narodziło się tzw. „dłuższe zakończenie” (zawierające już objawienia zmartwychwstałego Chrystusa). Pojawia się ono dopiero w późniejszych manuskryptach z V wieku (jak Kodeks Aleksandryjski).
Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o tym, jak ten tekst kształtował się w pierwszych wiekach i dlaczego tak mocno intryguje badaczy do dziś, zapraszam do obejrzenia pełnego materiału wideo osadzonego powyżej.
© 2026 Marcin Majewski. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Pytanie o imię Boga jest kluczowym pytaniem. Stąd nic dziwnego, że rozwinęło się wiele tradycji poszukiwania imion...
Apostołowie reagują tak, jakby zupełnie nie słyszeli zapowiedzi Jezusa o Jego zmartwychwstaniu? Dlaczego?...
Dla nas to najbardziej chrześcijańska z modlitw. Tymczasem Ojcze nasz jest modlitwą na wskroś żydowską. Na ...
Pierwsze zdanie Biblii ma zaledwie siedem słów. Mimo to zawiera ogromny ładunek teologicznych treści....
Ewangelie dzieciństwa u Mateusza i Łukasza różnią się co do wielu kwestii - jak to wyjaśnić?...
Obraz JHWH, jaki wyłania się z kart Biblii, różni się od definicji znanych z katechezy czy wykładów teologii....
W Tel Moca - 6 km od centrum Jerozolimy - archeolodzy odkryli świątynię. Co to nam mówi o kulcie w czasach króla Sa...
Rodzina na starożytnym Wschodzie zbudowana była na modelu patriarchalnym. Biblia oddaje to nad wyraz dosadnie....
Aby uzyskać dostęp:
Podaj swój adres e-mail
Wyraź zgodę na kontakt w ramach mojej listy mailingowej
Co zyskasz po zapisie?
Dostęp do niepublikowanych materiałów studyjnych
Informacje o nowych inicjatywach: spotkaniach, wykładach, wycieczkach tematycznych i projektach specjalnych
Starannie przygotowane treści wysyłane tylko wtedy, gdy mam coś naprawdę wartościowego do przekazania
Dbam o Twój komfort:
Zawsze możesz wypisać się z listy mailingowej jednym kliknięciem
Nie wysyłam spamu ani regularnych newsletterów, moje wiadomości są przemyślane i bardzo konkretne
Dołączając, jesteś w gronie osób, które jako pierwsze otrzymują dostęp do ekskluzywnych treści i newsów.