Strona główna » Wykłady Wideo » Kontrowersyjne zakończenie Ewangelii Marka!

Kontrowersyjne zakończenie Ewangelii Marka!

Czy najstarsza z Ewangelii, według Marka, kończy się tylko na pustym grobie? W dzisiejszym wykładzie odkrywam przed Wami tekstualne kontrowersje i tajemnice związane z tym niezwykłym, urwanym zakończeniem.

Kiedy po raz pierwszy, jako badacz, uświadomiłem sobie, że najstarsza z naszych Ewangelii mogła pierwotnie kończyć się wyłącznie na opisie pustego grobu, poczułem prawdziwe zdumienie. Jak to w ogóle możliwe, że tak absolutnie kluczowy element chrześcijaństwa – spotkania ze zmartwychwstałym Jezusem – został w tym tekście całkowicie pominięty?

Zakończenie Ewangelii Marka to do dziś jedno z najbardziej kontrowersyjnych i fascynujących zagadnień tekstualnych Nowego Testamentu. W najnowszym materiale wideo poddaję ten problem szczegółowej analizie, sprawdzając, co tak naprawdę kryją najstarsze manuskrypty i dlaczego dopisano do nich ciąg dalszy.

Pusty grób i ucieczka kobiet (krótsze zakończenie)

Najstarsze, najbardziej wiarygodne rękopisy biblijne, jakie posiadamy (Kodeks Synajski i Kodeks Watykański z IV wieku), urywają Ewangelię Marka w niezwykle dziwnym momencie (w wersecie 16,8). Kobiety, które przyszły namaścić ciało Jezusa, dowiadują się od młodzieńca w białych szatach o zmartwychwstaniu, po czym… uciekają od grobu w śmiertelnym przerażeniu, nie mówiąc nikomu o tym, co widziały.

I na tym koniec. Ewangelia Marka się urywa. Żadnych triumfalnych spotkań Jezusa z uczniami, żadnego uroczystego rozesłania w świat.

Dlaczego dopisano dłuższe zakończenie?

Z punktu widzenia kerygmatu takie otwarte i szokujące zakończenie musiało wydawać się wczesnym chrześcijanom mocno niepełne. Tekstualna analiza wyraźnie pokazuje, że to właśnie z tej potrzeby uzupełnienia narracji narodziło się tzw. „dłuższe zakończenie” (zawierające już objawienia zmartwychwstałego Chrystusa). Pojawia się ono dopiero w późniejszych manuskryptach z V wieku (jak Kodeks Aleksandryjski).

Element Krótsze zakończenie (oryginalne) Dłuższe zakończenie (dopisane)
Opis zmartwychwstania Brak Obecny
Zawartość Pusty grób, milczenie i ucieczka kobiet Ukazanie się Jezusa uczniom
Źródła Kodeks Synajski, Watykański (IV wiek) Kodeks Aleksandryjski (V wiek i później)

Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o tym, jak ten tekst kształtował się w pierwszych wiekach i dlaczego tak mocno intryguje badaczy do dziś, zapraszam do obejrzenia pełnego materiału wideo osadzonego powyżej.

Udostępnij artykuł
Biblista, hebraista i przewodnik po starożytności. Moim celem jest budowanie mostów między światem nauki a pasjonatami Biblii, odkrywając fascynujące konteksty i znaczenia kryjące się w starożytnych tekstach.
Materiały edukacyjne
Dołącz do grona pasjonatów dziedzictwa ludzkiej kultury. Zapisz się, by otrzymywać powiadomienia o nowych artykułach, nadchodzących webinarach i unikalnych materiałach dostępnych tylko dla subskrybentów.

© 2026 Marcin Majewski. Wszelkie prawa zastrzeżone.

Realizacja:
Luna Design
Jak zainstalować na iOS:
Kliknij przycisk "Udostępnij" ⎋
Wybierz "Dodaj do ekranu"
Potwierdź instalację

Odblokuj pełny dostęp do materiałów edukacyjnych

Masz już konto?

Jeśli nie masz, załóż darmowe konto:

Aby uzyskać dostęp:

  • Podaj swój adres e-mail

  • Wyraź zgodę na kontakt w ramach mojej listy mailingowej

Co zyskasz po zapisie?

  • Dostęp do niepublikowanych materiałów studyjnych

  • Informacje o nowych inicjatywach: spotkaniach, wykładach, wycieczkach tematycznych i projektach specjalnych

  • Starannie przygotowane treści wysyłane tylko wtedy, gdy mam coś naprawdę wartościowego do przekazania

Dbam o Twój komfort:

  • Zawsze możesz wypisać się z listy mailingowej jednym kliknięciem

  • Nie wysyłam spamu ani regularnych newsletterów, moje wiadomości są przemyślane i bardzo konkretne

Dołączając, jesteś w gronie osób, które jako pierwsze otrzymują dostęp do ekskluzywnych treści i newsów.